Tập chuông xoay theo cặp: góp ý sao cho bạn sửa được

Vì sao “hay quá” chưa giúp được bạn tập

Khen thì dễ nghe. Nhưng người vừa chơi không biết làm gì với nó.

“Hay” là hay đoạn nào? Đoạn đầu êm, giữa chừng lạch cạch mấy vòng, rồi lại êm. Một chữ “hay” xóa luôn đoạn giữa. Bạn ấy có thể lặp lại chỗ đó ở lượt sau, vì chưa biết mình nghe thấy gì.

Hôm đó mình còn dặn hai bạn: sau này làm cho khách, người ta khen nhiều khi là người ta đang lịch sự. Một lời khen chưa cho mình biết người nghe có để ý đoạn lạch cạch hay không. Tập với bạn cùng lớp là lúc bạn được nghe thật tiếng chuông của mình đến tai người khác ra sao.

Khen được chỗ nào thì nói rõ chỗ ấy. Chỗ chưa êm cũng cần được nói ra.

Góp ý sao cho bạn biết thử lại gì?

1. Mình nghe thấy gì. Cứ nói bằng lời thường: lạch cạch, êm hơn, tắt nhanh.
2. Lúc nào, chỗ nào. Đầu lượt hay giữa lượt? Nếu đang nhìn bạn tập, bạn có thấy lúc ấy tay vừa đổi gì không?
3. Thử lại một điều. Một thôi: chậm lại, nhẹ tay, gõ chỗ khác.

Trong lớp, mình lấy ví dụ tiếng lạch cạch và đề nghị thử cho êm hơn. Khi tập cùng nhau, bạn có thể nói thêm nó xuất hiện ở đoạn nào. Người chơi sẽ biết cần nghe lại chỗ nào.

Mỗi lượt thử một việc thôi. Vừa đổi tốc độ, vừa đổi chày, vừa đổi cách cầm thì khó biết tiếng khác đi vì đâu. Bài Luyện chuông xoay: đừng ngoáy cho xong cũng dặn người xem mỗi lượt chỉ nói một điều.

Chữ để tả: lấy từ chính lớp học

Chưa có chữ thì góp ý cũng khó. Hôm đó mình bảo hai bạn cứ tập đi, để tự hiểu: âm này cao, âm này trầm, âm này rè, âm này đục, âm này cứ rít rít.

Những chữ dùng được ngay:

• lạch cạch, lục cục (rè)
• êm
• đục
• rít
• cao hơn, trầm hơn
• rung nhiều, rung ít
• tắt nhanh

Khi nói về tiếng lạch cạch, mình nhắc học viên: không xoay nhanh quá, không ép nhẹ quá. Ấn mạnh quá cũng lạch cạch. Có tiếng rồi thì đi thật chậm, tay đủ nhẹ thôi để giữ tiếng.

Biết vậy, nhưng người nghe vẫn nên nói cái mình nghe trước. Bạn nằm nhắm mắt thì nghe được tiếng, đâu thấy tay bạn kia ấn mạnh hay nhẹ. Hai người cùng thử lại, hoặc nhờ người hướng dẫn nhìn tay để tìm nguyên nhân.

Có chữ “hơn” thì dễ tả hơn

Trong buổi ấy, mình đổi chày rồi gõ lại cùng một chiếc chuông, để hai bạn nghe so sánh. Trước hết, thử nghe xem hai lượt khác nhau ở đâu.

Bạn nghe thử hai lượt trong clip dưới đây nhé.

Tả một tiếng chuông đứng riêng thì khó. So với một tiếng khác thì dễ hơn nhiều. Tập theo cặp cũng vậy: so lượt này với lượt trước. Lượt này êm hơn lượt trước cho bạn tập một mốc để so. Một chữ “hay” thì chưa rõ bằng.

Hai người nghe khác nhau là chuyện bình thường

Hôm đó mình cũng nói: cùng một lượt gõ, mình nghe khác, bạn bên cạnh nghe khác. Mình thấy dễ chịu, bạn ấy thấy khó chịu, chuyện rất bình thường. Không có chuyện cô nói đúng là học viên phải nói theo. Mỗi người mỗi khác.

Thế nên góp ý là kể điều mình nghe, không phải phán bạn sai. Người chơi cũng không cần cãi. Hai người nghe khác nhau thì ghi nhận cả hai, rồi cùng nghe lại.

Thấy khó chịu thì cứ nói. Muốn dừng lượt đó thì dừng, không cần cố nằm cho xong.

Và mô tả cảm nhận thì không hứa kết quả. Sau này làm cho khách cũng vậy: mình không hứa hẹn gì, chỉ hỏi người ta cảm thấy thế nào.